چرا نور چراغ‌های سقفی بعد از مدتی کم می‌شود یا تغییر رنگ می‌دهد؟ (راز زرد شدن LED)

آیا تا به حال احساس کرده‌اید که خانه شما دیگر آن درخشش و روشنایی روزهای اولی که چراغ‌های توکار را نصب کردید، ندارد؟ یا شاید متوجه شده‌اید که چراغ‌های “سفید یخی” که خریده بودید، حالا نوری کدر و مایل به زرد یا سبز دارند؟

شما اشتباه نمی‌کنید و چشمانتان مشکلی پیدا نکرده است. این یک پدیده واقعی و بسیار رایج در دنیای روشنایی LED است که به آن “افت نوری” (Lumen Degradation) و “تغییر رنگ” (Color Shift) می‌گویند.

بسیاری از تولیدکنندگان چراغ‌های ارزان‌قیمت، دوست ندارند شما درباره این موضوع بدانید. آن‌ها می‌خواهند شما فکر کنید که LED یعنی “نور ابدی”. اما ما در آلتون رای به عنوان یک تولیدکننده شفاف، معتقدیم مشتری آگاه، بهترین مشتری است.

در این مقاله، به زبان ساده توضیح می‌دهیم که چرا چراغ‌های بی‌کیفیت به مرور زمان “پیر” و “زشت” می‌شوند و چگونه می‌توانید چراغی بخرید که سال‌ها مثل روز اول بتابد.

نکته مرتبط: اگر چراغ‌های شما کلاً خاموش شده‌اند یا چشمک می‌زنند، مشکل جای دیگری است. پیشنهاد می‌کنیم مقالات مربوط به علت سوختن زودهنگام لامپ و علت چشمک زدن چراغ را مطالعه کنید.

چرا نور کم می‌شود؟ (پدیده پیری LED)

برخلاف لامپ‌های رشته‌ای قدیمی که ناگهان می‌سوزند و خاموش می‌شوند، چراغ‌های LED معمولاً “مرگ خاموش” دارند. آن‌ها به مرور زمان کم‌نورتر می‌شوند تا جایی که دیگر قابل استفاده نیستند.

استاندارد L70 چیست؟

در مهندسی روشنایی، عمر مفید یک LED زمانی تمام می‌شود که نور آن به ۷۰ درصد نور اولیه برسد (به این استاندارد L70 می‌گویند).

• چراغ بی‌کیفیت: ممکن است بعد از ۲۰۰۰ ساعت کارکرد (کمتر از یک سال) به ۷۰٪ نور اولیه برسد.

• چراغ باکیفیت آلتون رای: بعد از ۳۰,۰۰۰ تا ۵۰,۰۰۰ ساعت (بیش از ۵ سال) به این نقطه می‌رسد.

اما چرا این اتفاق می‌افتد؟ دلیل اصلی باز هم “گرما” است. اگر هیت‌سینک چراغ ضعیف باشد (بدنه پلاستیکی)، گرمای مداوم باعث فرسودگی چیپ LED شده و توانایی تولید نور آن کاهش می‌یابد.

چرا رنگ نور زرد یا سبز می‌شود؟ (تغییر ماهیت)

این مشکل از کم شدن نور هم آزاردهنده تر است. شما دکوراسیون سفید و مدرن دارید، اما نور زرد و کدر چراغ‌ها همه چیز را کهنه نشان می‌دهد. دو دلیل اصلی برای این تغییر رنگ وجود دارد:

دلیل ۱: فسفر بی‌کیفیت (The Phosphor Problem)

شاید تعجب کنید اگر بدانید که چیپ‌های LED در اصل نور “آبی” تولید می‌کنند! برای اینکه نور سفید داشته باشیم، روی چیپ آبی یک لایه پودر زرد رنگ به نام فسفر (Phosphor) می‌ریزند. ترکیب نور آبی و فسفر زرد، نور سفید را می‌سازد.

• در چراغ‌های ارزان: از فسفرهای ناپایدار و ارزان استفاده می‌شود. گرمای چیپ باعث می‌شود این لایه فسفر به مرور زمان تجزیه شود، ترک بخورد یا تغییر شیمیایی دهد. وقتی فسفر خراب شود، رنگ نور تغییر می‌کند (معمولاً به سمت زردی یا سبزی نامطبوع می‌رود).

دلیل ۲: زرد شدن طلق یا دیفیوزر (The Diffuser Yellowing)

این رایج‌ترین دلیل در بازار ایران است. جلوی اکثر چراغ‌های توکار (مخصوصاً مدل‌های SMD و پنلی)، یک صفحه پلاستیکی مات به نام دیفیوزر (Diffuser) وجود دارد که وظیفه پخش نور را دارد.

• مواد اولیه ارزان (PS یا PMMA نامرغوب): تولیدکنندگان برای کاهش هزینه، از پلاستیک‌های معمولی استفاده می‌کنند. این پلاستیک‌ها در برابر حرارت خود چراغ و حتی اشعه UV (اگر نور خورشید به آنها بخورد) مقاومت ندارند و بعد از مدتی “زرد و ترد” می‌شوند.

• نتیجه: نوری که از یک پلاستیک زرد عبور کند، طبیعتاً زرد و کدر خواهد شد، حتی اگر خود چیپ LED سالم باشد!

راه حل آلتون رای: ما در دیفیوزر چراغ‌هایمان از مواد پلی‌کربنات (PC) مقاوم در برابر حرارت و UV استفاده می‌کنیم که سال‌ها شفاف و سفید باقی می‌مانند و تغییر رنگ نمی‌دهند.

مقایسه فنی دیفیوزرها

چگونه چراغی بخریم که رنگ و نورش ثابت بماند؟

تشخیص کیفیت چیپ و فسفر برای خریدار عادی سخت است، اما چند نشانه وجود دارد:

1. تست وزن (هیت‌سینک): همانطور که در مقاله راهنمای جامع خرید گفتیم، اولین شرط ثابت ماندن نور، خنک ماندن آن است. چراغ‌های دارای بدنه آلومینیومی سنگین‌تر، خنک‌تر می‌مانند و دیرتر دچار افت نور می‌شوند.

2. جنس دیفیوزر: اگر می‌توانید، از فروشنده بپرسید جنس طلق جلو چیست. اگر گفت “پلی‌کربنات” (Polycarbonate) نشانه خوبی است. اگر نمی‌دانست، احتمالاً از مواد ارزان استفاده شده است.

3. اعتبار برند و گارانتی: برندهایی که از کیفیت مواد اولیه خود مطمئن هستند، گارانتی‌های طولانی‌مدت (مثلاً ۲ سال) ارائه می‌دهند. افت شدید نور یا تغییر رنگ، شامل گارانتی برندهای معتبر می‌شود.

سوالات متداول (FAQ)

نتیجه‌گیری: کیفیت نور، مهم‌تر از کمیت آن

نورپردازی فقط روشن کردن فضا نیست؛ بلکه ایجاد حس و حال است. نوری که کدر شده یا رنگش تغییر کرده، انرژی خانه را می‌گیرد و دکوراسیون را کهنه نشان می‌دهد.

تفاوت یک چراغ ۵۰ هزار تومانی با یک چراغ ۱۵۰ هزار تومانی، فقط در روز اول مشخص نیست؛ بلکه یک سال بعد، وقتی یکی زرد و کم‌نور شده و دیگری مثل روز اول می‌درخشد، مشخص می‌شود.

ما در آلتون رای متعهد به استفاده از بهترین چیپ‌های LED با استاندارد LM-80 و دیفیوزرهای پلی‌کربنات هستیم تا مطمئن شویم نوری که به خانه شما می‌دهیم، همیشه زنده، واقعی و پایدار باقی می‌ماند.

اگر به دنبال نوری هستید که سال‌ها زیبایی خود را حفظ کند، محصولات ما را بررسی کنید:

✨ مشاهده چراغ‌های توکار باکیفیت با ضمانت ثبات نور و رنگ ✨